Đến cuối đời nhà Đường, tình trạng xáo trộn của nước trung hoa tạo thời cơ đến Khúc vượt Dụ xây nền tự nhà (906), đưa non sông thoát ngoài vòng nô lệ kéo dài cả nghìn năm.

Bạn đang xem: Bước ngoặt lịch sử ở đầu thế kỉ x

(Khúc quá Dụ 906-907 ; Khúc Hạo 907-917 ; Khúc vượt Mỹ 917-930 ; Dương Đình Nghệ 931-937).

Vào đầu nắm kỉ thiết bị 10, công ty Đường trở cần suy yếu. Lợi dụng thời cơ này, Khúc thừa Dụ (?-907), một hào trưởng cư trú lâu đời ở Hồng Châu (Hải Hưng) nổi lên, từ bỏ xưng là ngày tiết độ sứ (906). Nhà Đường bắt buộc phải công nhận vấn đề ấy cùng còn phong thêm tước “Đồng binh Chương sự” mang đến ông nữa. Sử cũ chép rằng Khúc vượt Dụ tính tình khoan hòa, bác ái nên được không ít người theo về.


Nhà Đường, cho dù trên danh nghĩa, phong tước và thừa nhận Khúc quá Dụ, nhưng thực chất là ko thể kiểm soát được đất Giao Châu nữa. Khúc quá Dụ cai quản đất nước, xây dựng chính quyền tự chủ, khởi đầu cho nền tự do của nước nhà.

Khúc quá Dụ có tác dụng Tiết độ sứ 1 năm thì mất, bé là Khúc Hạo lên nối nghiệp thân phụ được mười năm (907-917). Trong mười năm này, Khúc vượt Hạo mang đến sửa thay đổi các khoanh vùng hành chính, giảm đặt người trông coi phần nhiều việc cho đến tận đơn vị xã, định lại nấc thuế ruộng đất và miễn bỏ các lao dịch nặng nề nề.

Trong lúc ấy, trên Trung Hoa, một huyết độ sứ bọn họ Lưu chiếm phần lấy vùng Quảng Châu, lập cần nước nam Hán.

Năm 917, Khúc Hạo mất, nhỏ là Khúc quá Mỹ lên nối chức máu độ sứ. Khúc vượt Mỹ giao hảo thuộc nhà Lương (đã thay nhà Đường cai quản Trung Hoa). Vua nam Hán đem cớ ấy đến quân sang tiến công họ Khúc. Khúc vượt Mỹ không chống cự được, bị bắt đưa về quảng châu (930). Quân phái mạnh Hán chỉ chiếm đóng thành Đại La.

Xem thêm: Cách Dùng Ích Giáp Vương Là Thuốc Gì? Công Dụng & Liều Dùng Hello Bacsi


READ: lịch sử 6 - bài 11 - Những biến đổi về buôn bản hội

Kế tục sự nghiệp của họ Khúc là Dương Đình Nghệ (?-937), một fan làm quan dưới đời Khúc vượt Mỹ. Sau khi Khúc quá Mỹ bị bắt, Dương Đình Nghệ dấy binh sinh sống làng Ràng (Dương xá, Thanh Hóa), vốn là quê của ông. Những hào trưởng như Ngô Quyền, Đinh Công Trứ rước lực lượng của chính bản thân mình gia lấy về ngũ của Dương Đình Nghệ.

Năm 931, Dương Đình Nghệ tiến quân tấn công thành Đại La, đồ vật sử Giao Châu là Lý Tiến phòng không lại, chạy về quảng châu trung quốc (Trung Hoa) thì bị vua phái mạnh Hán giết chết. Một toán quân phái nam Hán được cử sang trọng để bầy áp quân của Dương Đình Nghệ, tuy thế bị tiến công tan, nên bỏ chạy về Trung Hoa. Chiến hạ lợi, Dương Đình Nghệ trường đoản cú xưng là máu độ sứ. Làm chủ đất nước được sáu năm thì Dương Đình Nghệ bị một thuộc tướng là Kiều Công Tiễn liền kề hại.

Ngô Quyền (897-944), tướng tài với đồng thời là con rể của Dương Đình Nghệ, đang quản lý Châu Ái, rước quân đi trừng phát Kiều Công Tiễn.

Ngô Quyền là người cùng quê cùng với Phùng Hưng, xã Đường Lâm (nay thuộc thị xã Sơn Tây, tỉnh Hà Tây), đã từng theo Dương Đình Nghệ trường đoản cú buổi thuở đầu và gồm uy tín mập với dân chúng.

Trước sự tấn công của Ngô Quyền, Kiều Công Tiễn lo sợ, vội vàng đi mong cứu bên Nam Hán. Vua phái nam Hán nắm thời cơ thực hiện mộng xâm lăng, bèn phong cho nhỏ là Hoằng Tháo có tác dụng Tĩnh hải quân Tiết độ sứ, sai lấy thủy quân đi trước còn phiên bản thân mình đang theo đường bộ tiếp ứng.

Năm 938, Ngô Quyền chiếm hữu được thành Đại La, bắt được Kiều Công Tiễn cùng đem bêu đầu trên thành. Dù báo cáo Kiều Công Tiễn đã biết thành giết bị tiêu diệt và Ngô Quyền đã thống trị thành Đại La, quân phái mạnh Hán vẫn tiến công. Ngô Quyền bèn bày nỗ lực trận thủy chiến, cho cắm cọc trên sông Bạch Đằng, đợi địch. Mon 12 năm ấy, Hoằng toá đem thủy binh tiến ồ ạt vào sông Bạch Đằng. Nhân dịp triều cường, Ngô Quyền mang đến thuyền nhẹ ra đánh, bẫy quân Hoằng cởi lọt qua trận địa cọc ngầm vẫn đóng sẵn xuống lòng sông. Khi thủy triều xuống mạnh, trận địa cọc ngầm nổi lên, Ngô Quyền thúc đại quân ra đánh. Chiến thuyền của phái mạnh Hán nặng trĩu nề, không thoát được, bị cọc đâm vỡ siêu nhiều. Hoằng túa bị giết tại trận, tổng thể đội thủy quân bị tiêu diệt. Vua phái mạnh Hán nghe tin chiến bại và tin Hoằng dỡ bị giết chết, yêu mến khóc thảm thiết rồi rút về nước.